PrEP Có Phòng Bệnh STI Không? 5 Điều Cần Biết

PrEP có phòng bệnh STI không? Câu trả lời là không. PrEP giúp dự phòng HIV khi được sử dụng đúng cách theo hướng dẫn chuyên môn, nhưng không trực tiếp phòng ngừa các bệnh lây truyền qua đường tình dục (STI) như lậu, giang mai, chlamydia, herpes sinh dục và HPV.

Theo Trung tâm Kiểm soá ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), PrEP là phương pháp dự phòng trước phơi nhiễm HIV. Tuy nhiên, người sử dụng PrEP vẫn có thể mắc các bệnh STI nếu có phơi nhiễm. Vì vậy, bên cạnh việc dùng PrEP đúng hướng dẫn, bạn nên sử dụng bao cao su, xét nghiệm STI định kỳ và tiêm vaccine phù hợp để chủ động bảo vệ sức khỏe tình dục.

Trong bài viết này, G3VN sẽ giúp bạn hiểu rõ PrEP có tác dụng gì, những bệnh STI nào vẫn có thể mắc khi đang sử dụng PrEP và cách giảm nguy cơ lây nhiễm.

PrEP có phòng bệnh STI không? — PrEP giúp dự phòng HIV nhưng không phòng các bệnh như lậu, giang mai, HPV. Hãy sử dụng bao cao su và xét nghiệm STI định kỳ để bảo vệ sức khỏe tình dục!

1. PrEP là gì? PrEP có tác dụng như thế nào?

PrEP là viết tắt của Pre-Exposure Prophylaxis, nghĩa là dự phòng trước phơi nhiễm HIV. Phương pháp này sử dụng thuốc kháng virus theo chỉ định chuyên môn ở người chưa nhiễm HIV nhằm giảm nguy cơ lây nhiễm.

Khi sử dụng đúng phác đồ, PrEP có hiệu quả cao trong dự phòng HIV qua đường tình dục. Tuy nhiên, hiệu quả này không đồng nghĩa với việc người sử dụng được bảo vệ khỏi mọi bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Ví dụ, nếu bạn đang dùng PrEP và có quan hệ tình dục với người mắc bệnh lậu, bạn vẫn có thể nhiễm vi khuẩn gây bệnh. Tương tự, PrEP không trực tiếp ngăn ngừa giang mai, chlamydia, herpes sinh dục hoặc HPV.

Bạn có thể tìm hiểu thêm tại bài viết PrEP là gì? Những điều cần biết về thuốc dự phòng HIV.

2. Những bệnh STI nào vẫn có thể mắc khi đang uống PrEP?

STI là nhóm bệnh nhiễm trùng có thể lây truyền qua quan hệ tình dục bằng đường âm đạo, hậu môn hoặc đường miệng. Một số bệnh cũng có thể lây qua tiếp xúc trực tiếp với tổn thương nhiễm trùng hoặc qua những con đường khác tùy tác nhân. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), nhiều STI có thể không gây triệu chứng rõ ràng nhưng vẫn ảnh hưởng đến sức khỏe nếu không được phát hiện và xử trí phù hợp.

Những bệnh cần lưu ý bao gồm:

Bệnh lậu

Bệnh lậu do vi khuẩn Neisseria gonorrhoeae gây ra. Người mắc bệnh có thể bị tiểu buốt, tiết dịch bất thường, đau họng hoặc khó chịu ở trực tràng. Tuy nhiên, bệnh cũng có thể không có triệu chứng.

PrEP không phòng bệnh lậu. Nếu có nguy cơ phơi nhiễm, bạn nên trao đổi với nhân viên y tế để được tư vấn xét nghiệm phù hợp.

Bệnh giang mai

Giang mai do vi khuẩn Treponema pallidum gây ra. Bệnh có thể biểu hiện bằng vết loét thường không đau, phát ban hoặc tiến triển âm thầm qua nhiều giai đoạn.

Sử dụng PrEP không giúp ngăn ngừa giang mai. Việc xét nghiệm và điều trị sớm có ý nghĩa quan trọng trong hạn chế biến chứng.

Chlamydia

Chlamydia là bệnh nhiễm khuẩn có thể ảnh hưởng đến cơ quan sinh dục, trực tràng và các vị trí khác tùy hình thức phơi nhiễm. Nhiều người không có triệu chứng nhưng vẫn có khả năng lây truyền bệnh.

Herpes sinh dục và HPV

Herpes sinh dục có thể gây mụn nước, vết loét hoặc đau rát. HPV có thể gây mụn cóc sinh dục và một số bệnh ung thư liên quan đến virus này.

PrEP không trực tiếp phòng ngừa hai bệnh trên. Vaccine HPV có thể giúp giảm nguy cơ nhiễm những chủng HPV được vaccine bao phủ.

Ngoài ra, viêm gan B cũng có thể lây truyền qua đường tình dục. Vaccine viêm gan B là một biện pháp phòng ngừa quan trọng đối với người chưa có miễn dịch phù hợp.

3. Đang uống PrEP thì làm thế nào để phòng bệnh STI?

Để giảm nguy cơ mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục, bạn nên kết hợp nhiều biện pháp thay vì chỉ dựa vào PrEP.

Sử dụng bao cao su đúng cách: Bao cao su giúp giảm nguy cơ lây truyền nhiều STI, bao gồm lậu và chlamydia. Tuy nhiên, khả năng bảo vệ có thể hạn chế đối với các bệnh lây qua vùng da không được che phủ, chẳng hạn herpes hoặc giang mai.

Xét nghiệm STI định kỳ: Chủ động xét nghiệm theo mức độ nguy cơ và hướng dẫn của nhân viên y tế. Tùy hình thức quan hệ tình dục, bạn có thể cần xét nghiệm máu, nước tiểu hoặc lấy mẫu tại họng, trực tràng và cơ quan sinh dục.

Tiêm vaccine phù hợp: Trao đổi với bác sĩ về vaccine HPV và viêm gan B để xác định nhu cầu tiêm chủng của bản thân.

Thông báo khi bạn tình mắc STI: Nếu bạn tình được chẩn đoán mắc bệnh, hãy chủ động tìm tư vấn y tế để được đánh giá nguy cơ, xét nghiệm và điều trị hoặc dự phòng khi có chỉ định.

Theo CDC – Hướng dẫn phòng ngừa STI, sử dụng bao cao su đúng cách, tiêm vaccine phù hợp và xét nghiệm là những biện pháp quan trọng giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

4. Đang uống PrEP có cần xét nghiệm STI định kỳ không?

Có. Việc sử dụng PrEP không thay thế xét nghiệm STI. Một số bệnh có thể tồn tại mà không gây biểu hiện bất thường, do đó chỉ dựa vào triệu chứng sẽ không đủ để xác định tình trạng nhiễm bệnh.

Trong quá trình sử dụng PrEP, bạn nên tuân thủ lịch tái khám và xét nghiệm HIV theo hướng dẫn chuyên môn. Bác sĩ cũng có thể chỉ định xét nghiệm lậu, giang mai, chlamydia hoặc những bệnh khác tùy theo tiền sử và nguy cơ phơi nhiễm.

Theo hướng dẫn của CDC, một số người sử dụng PrEP có thể cần sàng lọc STI mỗi 3–6 tháng, tùy nhóm nguy cơ và tiền sử nhiễm bệnh. Đây không phải lịch xét nghiệm cố định áp dụng cho tất cả mọi người.

Bạn có thể tham khảo thêm thông tin tại CDC – Xét nghiệm các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

5. Nếu mắc STI trong khi đang uống PrEP thì phải làm gì?

Nếu được chẩn đoán mắc STI khi đang sử dụng PrEP, bạn không nên tự ý ngừng PrEP hoặc tự mua thuốc điều trị.

Hãy đến cơ sở y tế để được xác định bệnh, lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp và đánh giá nguy cơ HIV nếu cần. Bạn cũng nên tuân thủ hướng dẫn về việc kiêng quan hệ tình dục trong thời gian điều trị, thông báo cho bạn tình khi được khuyến cáo và tái khám đúng lịch.

Các bệnh như lậu, giang mai và chlamydia có thể điều trị bằng thuốc phù hợp. Tuy nhiên, không nên tự dùng kháng sinh vì lựa chọn thuốc phụ thuộc vào tác nhân gây bệnh, tình trạng sức khỏe và nguy cơ kháng thuốc.

Nếu nghi ngờ phơi nhiễm HIV gần đây hoặc có dấu hiệu gợi ý nhiễm HIV cấp, hãy liên hệ cơ sở y tế sớm để được đánh giá, xét nghiệm và tư vấn xử trí phù hợp.